Op 26 mei 1937 waren er Tweede Kamerverkiezingen in Nederland. De verkiezingen werden gewonnen door de Anti-Revolutionaire Partij (ARP). De Nationaalsocialistische Beweging (NSB) deed voor het eerst aan de verkiezingen mee en behaalde vier zetels. Dit lijkt een mooie binnenkomer, maar de NSB was ontevreden. Tijdens de Provinciale Statenverkiezingen in 1935 had de partij namelijk 7,94% van de stemmen gehaald, nu behaalde ze slechts 4,22%. Lijsttrekker Mussert was hier boos over en nam daarom ook geen plaats in de Tweede Kamer. De Tweede Kamerverkiezingen van 1937 waren de laatste van voor de oorlog, pas op 16 mei 1946 vonden er weer democratische verkiezingen plaats.
Geschiedenis van de NSB
De NSB (Nationaalsocialistische Beweging) werd in 1931 opgericht. In Nederland was er veel werkloosheid en armoede, net als in andere landen. De aanhangers van de NSB wilden een betere toekomst en hoopten dat te kunnen bereiken met één sterke partij en één sterke leider. Leider van de NSB was de ingenieur Anton Mussert.
Vlak na de oprichting was de NSB vrij gematigd. De partij was bijvoorbeeld niet uitgesproken antisemitisch, er waren zelfs joden lid van de partij. Naarmate Hitler in Duitsland populairder werd en zijn uitlatingen extremer werden, werd de NSB dit ook.
Toen de oorlog begon had de NSB ongeveer 32.000 leden. Dit aantal groeide fors tijdens de oorlog. Op het hoogtepunt in september 1943 had de beweging 101.314 leden. Dit aantal daalde echter fors na september 1944, toen de bevrijding nabij leek. Uit opportunisme verlieten velen de partij, bang voor de gevolgen die het partijlidmaatschap in het bevrijde Nederland zou hebben.
NSB leider Anton Mussert werd op 7 mei 1945 gearresteerd. Exact een jaar later op 7 mei 1946 kreeg Mussert, na een uitgebreid proces, de doodstraf. In totaal werden 154 NSB'ers ter dood veroordeeld, maar in 110 gevallen werd de straf omgezet naar levenslang.
Herkomst
|
Maker |
J.P. Albach |
|
Datering |
1937 |
|
Collectie |
10003-18376; Collectie foto-afdrukken |
|
Organisatie |
|
|
Nummer |
OSIM00008000863 |
|
Link |
https://archief.amsterdam/beeldbank/detail/c6e3e24b-23d4-6b55-6a28-0c673a9dce82 |
Gerelateerde thema's
Trefwoorden
Beschikbare tools
Overzicht van alle tijdlijnen
Tweede Wereldoorlog
Overzicht van bron(nen) op de kaart
Intocht van de Duitse bezetter
De eerste Canadezen in Amsterdam
Vlog Valse voorouders
Archiefkaart Moses Hangjas
Vreemdelingenkaart Helga Gronowski
Politierapport 16 mei 1940: zelfmoord aan het begin van de oorlog
Voorbeeldbron: archiefkaart Anne Frank
Voorbeeldbron: woningkaart Rapenburgerstraat 21-HS
Voorbeeldbron: gezinskaart Otto Frank
Knokploegen in de Jodenbuurt
Vragenlijstje voor stakers
Ariërverklaring
De Amsterdamse Duivenbrigade
Stamppot Tulpenbol
Valse voorouders
Jodenster
Jehova's getuigen
Werken in Duitsland
Dagboek Abbing
Primair bronnenonderzoek familie Hangjas
Instelling Joodse Raad
Eerste razzia's in Amsterdam
Februaristaking
Zwembaden en parken voor Joden verboden
Terugkeer
Rapenburgerstraat juni 1945
Aanslag op het bevolkingsregister
Hongerwinter
Schuilkelders
Diamantroof
Dr. Arthur Seyss-Inquart: de baas van bezet Nederland
WA optocht in de Willemsstraat
Herdenking elfjarig bestaan NSB
De Nationaalsocialistische Beweging
Razzia in de Uiterwaardenstraat
Op zoek naar brandstof
Prikkeldraad op de Nieuwmarkt
Bevrijdingsfeesten
Deportaties
Verzet
Spoorwegstaking
Duitse propaganda
Zoeklichten boven het Meerhuizenplein
Luchtbescherming te Amsterdam
Overwegend joods - overwegend niet-joods
Vlog De Amsterdamse Duivenbrigade
Winterhulp Nederland
Amsterdam helpt Arnhem
De Vliegende Hollander helpt Indië bevrijden
Eenpansmaaltijden
De Vliegende Hollander
Bezoek Heinrich Himmler
Het Huis van Bewaring
Tewerkgesteld in het Amsterdamse Bos